- Kapitolyo nagpalig-on sa border control ug biosecurity aron mapanalipdan ang industriya sa pagbababoy sa Bohol

NASAKMIT sa mga otoridad ang 126 ka buhing baboy nga walay gikinahanglang mga dokumento atol sa hiniusang operasyon sa kadagatan ug baybayon sa Barangay San Jose, Getafe, Bohol, niadtong Nobyembre 11, 2026.
Ang maong operasyon kabahin sa gipakusog nga border control ug biosecurity measures sa Kagamhanang Probinsiyal sa Bohol (PGBh), ubos sa pagpangulo ni Gov. Erico Aristotle “Aris” Aumentado, aron mapanalipdan ang industriya sa pagbababoy batok sa pagsulod ug pagkaylap sa mga sakit sa kahayopan.
Nakaplagan ang 126 ka baboy nga gikarga sa usa ka asul ug pula nga pump boat atol sa hiniusang operasyon sa Getafe Municipal Police Station, Philippine Coast Guard Substation Getafe, ug Municipal Agriculture Office (MAO) sa Getafe.
Gipatuman sa mga otoridad ang mga regulasyon sa pagtransportar og kahayopan ug biosecurity requirements ubos sa Provincial Ordinance No. 2025-034, nga nagtumong sa pagpanalipod sa industriya sa pagbababoy sa Bohol batok sa mga sakit nga mahimong makadaot sa lokal nga produksyon.
Base sa inisyal nga inspeksyon, gikatahong gikan ang mga baboy sa Barangay San Jose, La Libertad, Negros Oriental.
Apan napakyas ang nagtransportar sa pagpakita sa gikinahanglang mga dokumento, lakip ang Veterinary Health Certificates ug livestock transport permits nga magpamatuod nga legal ug otorisado ang pagdala sa mga mananap.
Tungod niini, gibutang ang mga baboy ubos sa kustodiya sa MAO Getafe samtang gihulat ang pagpresentar ug pag-verify sa mga dokumento.
Sumala sa police report, napakyas ang tag-iya o nagpadala sa mga baboy sa pagsumite sa gikinahanglang mga papeles sulod sa gitakdang 24 oras.
Human niini, gihimo ang makatawhanong pagpatay ug hustong paglabay sa mga baboy ubos sa pagdumala sa Office of the Provincial Veterinarian, sa pakigtambayayong sa MAO Getafe.
Gipasiugda sa PGBh nga ang maong operasyon nagpakita sa kahinungdanon sa hugot nga pagsunod sa mga regulasyon sa pagtransportar og kahayopan, ilabi na samtang nagpadayon ang mga paningkamot sa Bohol sa pagbangon sa industriya sa pagbababoy.
Tumong sa mga lakang nga mapanalipdan ang mga lokal nga magbababoy ug ang tibuok sektor sa agrikultura batok sa posibleng pagsulod ug pagkaylap sa makatakod nga mga sakit sa kahayopan.
Gidayeg usab sa kagamhanang probinsiyal ang pagkamabinantayon sa lungsoranong mitaho sa maong kalihokan ug ang paspas ug hiniusang paglihok sa mga ahensyang miapil sa operasyon.
Gipasiugda niini nga ang pagpanalipod sa nagbangong populasyon sa mga baboy sa Bohol nanginahanglan og padayong pagpatuman sa mga regulasyon ug hugot nga kooperasyon sa publiko ug mga otoridad.
Giawhag usab ang mga residente nga motaho dayon sa lokal nga kapulisan, Philippine Coast Guard, o sa ilang Municipal Agriculture Office kon adunay kadudahang pagtransportar og kahayopan nga walay dokumento o dili otorisadong pagdiskarga sa mga mananap.
Ang maong paningkamot kabahin sa Strategic Change Agenda sa PGBh, ilabi na sa pagpalig-on sa agricultural resilience, food security ug responsive governance, samtang gipanalipdan ang panginabuhian sa mga Bol-anong mag-uuma ug ang malungtarong kalamboan sa Bohol isip usa ka UNESCO Global Geopark. (PIMO/JSS)
